Haweeney Dutch-Soomaali ah oo si naxariis darro ah loogu jirdilay Muqdisho kaddib markii uu fashilmay codsigeedii fiisaha
Kiis naxdin leh oo la xiriira tacaddiga ku saleysan jinsiga ayaa gilgilay bulshooyinka Soomaaliyeed iyo kuwa Dutch-ka kaddib markii haweeney 27 jir ah oo asal ahaan ka soo jeeda Soomaaliya laakiin degan magaalada The Hague ee dalka Netherlands, si arxan darro ah loogu jirdilay Muqdisho. Sababta lagu sheegay: codsi fiise qoys midoobid ah oo fashilmay.
Kaaho Maslah, oo ah haweeney degan magaalada The Hague, ayaa si xun loogu garaacay xaafadda Mumtaz ee degmada Daarusalaam, duleedka Muqdisho. Sawirro baraha bulshada lagu baahiyay ayaa muujinaya wajigeeda oo gubtay, dhiig-baxaya, islamarkaana jirkigeeda uu ka muuqdo dhaawacyo culus iyo seedo go’an.
Dilka iyo jirdilka waxaa lagu eedeeyay Mohamed Abdullahi Amiin Barale, oo la sheegay inuu si ula kac ah u qorsheeyay weerarkan kaddib markii uu fashilmay qorshihiisa uu fiisaha uga doonayay Netherlands.
“Wuxuu si hore u diyaarsaday,” sida uu sheegay ilo maxalli ah. “Markii ay howshii fiisaha fashilantay, wuxuu ku dagay inay timaaddo Soomaaliya si uu uga aargoosto – wuxuu damacsanaa inuu dilo.”
Hay’adaha u dooda xuquuqda aadanaha ayaa muujiyay walaac weyn, iyagoo tilmaamay in arrintani ay muujinayso daldaloolada nidaamka caddaaladda Soomaaliya – nidaam inta badan ay wiiqaan musuqmaasuq, siyaasadda beelaha, iyo kalsooni darrida sharciyeed.
Inkastoo booliiska Muqdisho ay xaqiijiyeen in eedeysanaha la xiray, haddana waxaa jira cabsi ah in si fudud lagu sii daayo iyadoo la adeegsanayo cadaadis beeleed ama laaluush.
Dahir Alasow, oo ah wariye baare ah iyo tifaftiraha Waagacusub Media, ayaa sheegay:
“Wuxuu u badan yahay in lagu sii daayo cadaadis beeleed iyo musuq.”
Kaaho waxay hadda daryeel caafimaad ka helaysaa Muqdisho, balse dhaawacyadeedu aad bay u halis badan yihiin, waxayna si degdeg ah ugu baahan tahay in dibedda loo qaado si loogu sameeyo qalliin dib-u-dhiska wajiga ah iyo taageero nafsiyeed.
—
Baaq loo diray dowladda Netherlands
Muwaadiniinta Dutch-ka iyo hay’adaha u dooda xuquuqda Soomaalida ee Yurub ayaa ugu baaqay Wasaaradda Arrimaha Dibadda iyo Safaaradda Netherlands inay:
• Kaaho si degdeg ah loogu qaado isbitaal ku yaal Netherlands ama waddan kale oo badbaado leh oo Yurub ah;
• Loo dammaanad qaado ammaankeeda sharci iyo mid jir ahaaneed;
• Iyo inay cadaadis saarto dowladda Soomaaliya si caddaalad loo helo.
“Arrintani kaliya kuma saabsana Soomaaliya – waa in muwaadin Dutch ah laga difaacaa tacaddi aad u xun,” ayay tiri hay’adda Stichting Solda Safety Network oo fadhigeedu yahay Netherlands una ololeysa dadka nugul.
Hay’adaha caalamiga ah ee xuquuqda aadanaha ayaa ugu baaqay Qaramada Midoobay iyo Midowga Yurub inay si dhow ula socdaan hannaanka sharciga ah, islamarkaana ay hubiyaan in dambigan aanu sii ahaanin mid aan ciqaab lahayn.
—
Nidaam jabay, mustaqbal burburay
Sheekada Kaaho Maslah waa mid ka tarjumeysa kalsooni lagu beddelay khiyaano – rajadii oo isu beddeshay rajo-xumo iyo cabsi. Waa gabar dhalinyaro ah oo dooneysay inay mustaqbal dhisto, balse nolosheeda ku sigatay inay dhamaato sabab la xiriirta nidaam caddaaladeed oo aan waxba ka qaban danbiilayaasha.
Wajigeeda dhaawacmay maanta wuxuu astaan u yahay kumannaan haween Soomaali ah oo maalin kasta la kulma tacaddiyo – iyagoo aan helin wax ilaalin ah iyo wax caddaalad ah toona.
xigasho waaga cusub